Co się stało? Wielka cisza spowiła ziemię; wielka na niej cisza i pustka. Cisza wielka, bo Król zasnął. Ziemia się przelękła i zamilkła, bo Bóg zasnął w ludzkim ciele, a wzbudził tych, którzy spali od wieków. Bóg umarł w ciele, a poruszył Otchłań.

Ten fragment starożytnej homilii na Wielką Sobotę najlepiej chyba oddaje szczególny charakter dnia ostatnich przygotowań do Świąt, nawiedzenia Pańskiego Grobu, święcenia pokarmów. W polskiej tradycji ten dzień się święci, choć jeszcze nie świętuje... Sobotni “dzień ciszy” poprzedza głośną radość wielkanocnego poranka, kiedy już grają organy, biją kościelne dzwony, a na ulice wychodzą rezurekcyjne procesje...

“Bóg zasnął w ludzkim ciele, a wzbudził tych, którzy spali od wieków”. To zdanie homilii przypomina chrześcijańską prawdę o “zstąpieniu Jezusa do piekieł”. Jak uczy Katechizm: “Chrystus, zaznając ludzkiej śmierci, zstąpił do otchłani, zstąpił jako Dawca życia, jako ten, który pokonał śmierć i jej sprawcę. Zstąpił, by wyzwolić z jej więzów sprawiedliwych, którzy Go w śmierci poprzedzili”.

W zakończeniu poematu Wigilia wielkanocna 1966 Karol Wojtyła – wówczas arcybiskup krakowski - napisał:

Jest taka Noc, gdy czuwając przy Twoim grobie najbardziej jesteśmy Kościołem -
jest to noc walki, jaką toczy w nas rozpacz z nadzieją:
ta walka wciąż się nakłada na wszystkie walki dziejów,
napełnia je wszystkie w głąb
(wszystkie one – czy tracą swój sens? czy go wtedy właśnie zyskują?).

Tej Nocy obrzęd ziemi dosięga swego początku.
Tysiąc lat jest jak jedna Noc: Noc czuwania przy Twoim grobie.

Dla przyszłego Papieża noc czuwania przy grobie Chrystusa stała się czasem głębokiej refleksji nad Bosko-ludzką historią, w którą wpisuje się los każdego człowieka. Historia ludzi jest historią pojedynczych losów. Wszystkie one mają swe odniesienie do Jednego losu Boga-Człowieka.

Wielka Noc, paschalna Noc, to czas zmagania Ciemności i Światła, niewiary z wiarą, rozpaczy z nadzieją. Ale Pascha to 'przejście Boga', który zbawia i w konsekwencji przejście człowieka, który jest zbawiany. Można powiedzieć, że Pascha jest takim przejściem Boga, który czyni możliwym przejście człowieka z niewoli do wolności. W biblijnej tradycji Starego Testamentu Pascha oznacza zbawcze przejście Jahwe w Egipcie, które czyni możliwym przejście ludu przez Morze Czerwone i otwiera drogę z niewoli do wolności. Jest to punkt historycznego zakotwiczenia oraz liturgicznego odniesienia dla naszego Święta Paschy. Bóg objawia się także nam jako Wybawca. Podkreślają to słowa liturgii Wigilii Paschalnej:

On nas wyprowadził
z niewoli do wolności
ze smutku do radości,
z żałoby do święta,
z ciemności do światła,
z poddaństwa do zbawienia.

Jezus nadaje temu przejściu Boga nowe znaczenie. Pascha staje się Jego przejściem poprzez cierpienie i śmierć - do chwalebnego zmartwychwstania. Paweł Apostoł napisze, że ofiara Chrystusa stała się także i naszą Paschą. Jak w Jego Krzyżu mieści się nasz krzyż, tak i w Jego zwycięstwie – nasze zwycięstwo. Oto nowa Pascha! Świętujmy ją z radością!